قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
5115
تاريخ الفي ( فارسى )
ذكر وقايع سنهء هشتصد و بيست و يكم از هجرت [ موافق سال هشتصد و يازدهم « 1 » از رحلت خير البشر ] « 2 » در اين سال ميرزا سيورغتمش و جمعى كثير از امرا متوجه بدخشان شدند و ميرزا الغ بيگ پنج هزار سوار به كمك ايشان فرستاد . بدخشانيان نخست پاى از جادهء متابعت بيرون نهادند و آخر مردم شهر به اداى مال خراج خلاصى يافتند و امرا مظفر و منصور مراجعت نمودند و حكومت بدخشان برقرار بر ساهان مقرّر شد . و ميرزا قيدو كه به ملازمت آمده بود ، بىنوشت در شب دوشنبه نوزدهم رجب از ظاهر هرات به جانب قندهار روان شد . به حكم شاهرخى ، ميرزا بايسنقر او را تعاقب كرد . ميرزا قيدو نيم شب به قريهء پوران « 3 » رسيد . و نوبه « 4 » ، داروغهء آنجا به قلعه مىآمد . نوكران ميرزا قيدو خواستند كه اسبان ايشان را بگيرند و ايشان گريخته ، از گريختن ميرزا قيدو آگاه شدند و كس به تعجيل به اوبه « 5 » فرستاده مردم آنجا را آگاه كردند . و خواجه نظام الدّين كه ضابط ولايت بود ، آماده شده ، صباح ميرزا قيدو به آنجا رسيد و دانست كه اوبهيان « 6 » مطلع شدهاند ، بالضروره روان شد . و نظام الملك با جمعى از عقب بيرون آمدند . و ميرزا قيدو در جاى [ ى ] در كمين ايستاد تا نظام الملك از او دو پهر شب گذشت . ايشان آمده سنگ تفرقه در ميان انداختند و ميرزا نظام الملك زخمدار شد به قريهء اسفرز « 7 » رفته ، مردم آنجا نيز آگاه بودند . ملك قطب الدّين آنجا با ميرزا
--> ( 1 ) . ق : هشتصد و سى و يك . ( 2 ) . م ، ش : بياض . ( 3 ) . زبدة التواريخ ( ج 2 ، ص 683 ) : توران . ( 4 ) . زبدة التواريخ : توبه . ( 5 ) . اوبه : يا اوپه از آبادىهاى بسيار قديمى خراسان ، در فاصلهء حدود ده فرسنگى شرقى هرات . ( 6 ) . اهالى اوبه . ( 7 ) . نسخ : سپرد . تصحيح از زبدة التواريخ .